Category: Përkthimet nga Anglishtja



Leo Benediktus ka shpenzuar muaj duke intervistuar komunitetet imigrante, që i japin Londrës gjallërinë dhe të rëndësishmen, ushqimin e saj.

Nju Jorku dhe Toronto mund të mendojnë se janë më kozmopolitanë, por Londra në shekullin XXI sigurisht që është qyteti me diversitetin më të madh. Kjo është një prej arsyeve që është zgjedhur nikoqire e Lojërave Olimpike të 2012-tës. Në Londër fliten më shumë se 300 gjuhë dhe ekzistojnë  50 nacionalitete me popullsi prej më shumë se 10’000 njerëz.

Pse ndodh kjo? Së pari, Londra është vend bisnesi. Londinezët kanë më së paku pushime vjetore në Europë dhe orët e punës më të gjata. Njerëzit vijnë për punë dhe për para. Por kjo nuk është arsyeja pse qëndrojnë. Gjuha është një arsye. Englishtja e rrjedhshme është dhuratë e madhe për fëmijët e tyre. Një arsye tjetër befasuese është karakteri i Londinezëve. Ata nuk janë aq të shoqërueshëm sa janë nacionalitetet e tjera. Por kjo ka edhe anën pozitive – njerëzit të lënë të qetë dhe ti je i lirë të jetosh jetën tënde. Në fund, arsyeja më e shijshme është ushqimi. Ju mund të hani darkë në më shumë se 70 restaurante të nacionaliteteve të ndryshme në çdo mbrëmje. Entuziazmi i Londinezëve për ushqimin e huaj krijon mijëra vende pune për komunitete të reja.

Të gjithë Londinezët, të moshuar e të rinj, kanë parimet e tyre. Ata punojnë shumë, i duan fëmijët e tyre dhe largohen nga qendra e qytetit sa më shpejt që munden!

1. Posh Daddy nga Nigeria
Posh Daddy është menagjeri i “Big Choice Barber’s” në rrugën “Peckham High”. Është një sallon flokësh Indiano-Perëndimor dhe Afrikan. Këto dy komunitete nuk kanë kaluar gjithmonë mirë (nuk kanë pasur marrëdhënie të mira).
”Kur erdha këtu për herë të parë, ne thjesht donim të pranoheshim nga komuniteti Indiano-Perëndimor, por ata nuk ishin aq të shoqërueshëm.” –thotë ai. “Tani është më mirë. Në ditët e sotme shumica e vëllezërve të mi Indiano-Perëndimorë në sallon pëlqejnë ushqimin Afrikan, sikurse unë, supë me piper dhe kuku paka, që është pulë me kokos – shumë e nxehtë dhe me aromë.”

2. Stafi në kuzhinën e Asadal-it
“Ky restaurant ka qenë një pjesë e Koresë e sjellur në qytetin e madh anglez.” –thotë Jong-il Park, menagjeri i restaurantit Asadal në Nju Mejdën. Asadali është i njohur për kimchi-n e tij – speca të kripur e me erëza dhe perime. Babai i Jong-ilit e ka hapur restaurantin në vitin 1991 – restauranti i parë korean në qytet. Jong-ili ishte i vetmi korean në shkollën e tij. “Gjëja që vërejta më së shumti ishte se njerëzit m’i ngulnin sytë,” –thotë ai. “Tani këtu mund të shihni shumë koreanë.”

3. Stafi në furrën e bukës Jasar Halim
Jasar Halimi, një shitës ushqimesh dhe furrtar turk, është i njohur në mbarë Londrën. Është hapur në Green Lanes (Korsitë e Gjelbërta) në vitin 1981 nga z. Halimi, një qipriot turk. Në atë kohë, askush nuk shiste ushqim nga atdheu i tyre. Tani, dyqani është i njohur për bakllavën e saj, një tortë e ëmbël e bërë me arra dhe mjaltë. Dyqani është shumë i zënë dhe stafi që punon këtu – qipriotë turq dhe qipriotë grekë – duket se kalojnë shumë mirë me njëri-tjetrin. Në atdheun e tyre, në Qipro, ka ende probleme mes këtyre dy komuniteteve. Por në Londër, ata kalojnë shumë mirë si fqinjë.

4. Fansat e futbollit Portugez në Klubin e fansave të FC Porto-s në Stokuell
”Futbolli për ne është pasion,” –thotë Hoze Antonio Kosta, presidenti i klubit të fansave të Portës, që takohet në Stokuell. “Shumë njerëz vijnë për shoqërinë, – e dini, në një vend të huaj, ju ndiheni më rehat me njerëzit tuaj.”
Erik Santos, pronari i “Santos’ cafe” (kafenesë së Santosit) afër klubit, thotë: “Njerëzit vijnë për bakalhau-në e gruas sime – peshk i kripur, i bërë me patate dhe qepë. E shijshme!” Këtu gjendet një komunitet mjaft i madh që flet gjuhën portugeze, nga Portugalia, Brazili dhe Madeira, por ata nuk rrijnë gjithmonë bashkë. “Të gjithë shikojnë interesat e tyre.” Portugezët dhe Madeiransit, në veçanti, janë grupe shumë të ndara në Londër, sepse Madeira kërkon pavarësinë nga Portugalia.

Advertisements

Xhejms Bondi u kthye në hotelin e tij në mesnatë. Dritaret ishin të mbyllura dhe kondicioneri i ajrit (klima) ishte e ndezur. Bondi e fiku atë dhe hapi dritaren. Zemra e tij ende po e therrte atë në gjoksin e tij. Ai lehtësisht mori frymë, pastaj bëri dush dhe shkoi në shtrat.

Në orën 3:30 ai po ëndërronte një ëndërr jo të mirë, me tre burra me pallto të zeza me sy të kuq dhe me dhëmbë të bardha e të inatosura. Papritur, ai u zgjua. Dëgjoi. Ishte një zhurmë. Ajo po vinte nga dritarja. Dikush lëvizte prapa perdes. Xhejms Bondi mori revolen e tij nën jastëkun e tij, pa zhurmë u ngrit nga shtrati dhe u zvarrit ngadalë përreth murit drejt dritares. Dikush po merrte frymë fuqishëm prapa perdes. Bondi e tërhoqi perden me një lëvizje të shpejtë. Flokë të arta shëndritën nën dritën e hënës.

“Meri Gudnajt!” –mallkoi Bondi. “Çfarë dreqin po bëni këtu?”
”Shpejt, Xhejms! Më ndihmo të hyj!” –pëshpëriti Meri.

Bondi uli revolen e tij dhe u mundua t’a tërheqë atë nëpërmjet dritares së hapur. Në momentin e fundit, dritarja u përplas me një zhurmë si të një arme zjarri. Bondi mallkoi përsëri.

Meri Gudnajt pëshpëriti. “Më vjen tmerrësisht keq, Xhejms!”
”Sh! Sh!” –tha Bondi. Ai e udhëhoqi atë shpejt nëpër dhomë drejt banjos. Së pari, ai ndezi dritën, pastaj dushin. Ata u ulën së bashku anash vaskës.

Bondi pyeti përsëri: “Çfarë dreqin jeni duke bërë këtu? Çfarë ka ndodhur?”
“Xhejms, isha shumë e merakosur. Një mesazh ‘pothuajse ndërmjetësues’ më erdhi nga shtabi i përgjithshëm këtë mbrëmje. Një burrë i lartë KGB-së, i cili e përdor emrin Hendriks, po qëndron në këtë hotel. Ai e di që je këtu. Ai po të kërkon!

“E di.” -tha Bondi. “Hendriksi ka qenë këtu që më parë. Poashtu një njeri i quajtur Skaramanga. Meri, a të tha shtabi që kanë një përshkrim timin?”

“Jo, ata nuk kanë. Ata thanë vetëm emrin tënd, Agjenti sekret Xhejms Bond.”

“Falemnderit, Meri. Tani unë duhet të të largoj që këtu. Mos u merakos për mua, thjesht thuaji shtabit që më dhe mesazhin, në rregull?”

“Në rregull, Xhejms”. Meri Gudnajt u ngrit dhe e shikoi në sy. “Të lutem ke kujdes, Xhejms.”

“Sigurisht, sigurisht.” Bondi fiku dushin dhe hapi derën e banjos. “Tani, eja!”

Papritur një zë erdhi nga errësira e dhomës. “Kjo nuk është dita juaj me fat, zotëri Bond. Ejani të dy këtu the ngritini duart lart!”

Skaramanga shkoi tek dera dhe fiku dritat. Revolja e tij e artë ishte drejtuar në Xhejms Bondin.


Marrakeshi i Marokut duket si një skenë filmi të Hollivudit. Është një qytet antik, me ndërtesa ngjyrë rëre dhe me palma në mes të shkretëtirës.
Në qendër gjendet sheshi kryesor, Jemma el Fna. Këtu ju mund të shihni gjarpërinjë që vallëzojnë dhe mund të pini kafe Marokene. Por prapa shehit është zemra e vërtetë e qytetit. Ky është Soku (fjala arabe që do të thotë TREG). Qindra dyqane të vogla dhe tezga janë të hapura nga mëngjesi deri në kohën e drekës dhe përsëri në mbrëmje. Soku, me rrugët e tij të ngushta e të ngarkuara është i ndarë në shumë soqe më të vogla. Aty janë soqet e erëzave, soku i zhurmshëm i mishit, soku i ngjyrshëm i rrobave, soku i arit dhe argjendit, dhe shumë të tjerë.

Më në fund, aty është soku i qilimave. Këtu, qindra qilima e sixhade marokene të punuara me dorë mbulojnë trotuaret. Asnjë sixhade nuk është e njëjtë me tjetrën. Në dyqanin e zotëri Jusuf, ai ju fton të uleni midis qilimave të bukur. Një çajnik ngjyrë argjendi arrin me gota të vogla dhe zotëri Jusufi flet për sixhadet e ndryshme, ndërkohë që asistentët e tij i rokullisin ato një nga një. Dy orë më vonë, pas shumë gotave me çaj minti dhe shumë ujdive, ju më në fund zgjedhni sixhaden tuaj dhe largoheni shumë më i varfër. Pastaj është koha për t’u kthyer në sheshin kryesor për të parë gjarpërinjtë dhe për të numëruar paratë.


Çdo të shtunë, në një qytet të vogël të quajtur (Ajsëll-Sër-La-Sorxh) në jug të Francës organizohet një treg mahnitës. (Ajsëll-Sër-La-Sorxhi) është sikur Venediku. Lumi Sorxh rrjedh nën rrugët e ngushta dhe nën shumë ura dhe në ditën e pazarit çdo rrugë dhe çdo urë mbushet me tezga. Që herët në mëngjes, ky qytet i vogël e i fjetur bëhet një vend i zhurmshëm e i ngarkuar, me shitës duke të thirrur në theksin melodik jugor.

Ju keni zgjedhje të shumta të ullinjve, qindra djathëra dhe pula rosto të shijshme. Por ky nuk është thjesht një pazar ushqimi. Shitësit e gjërave antike mbushin trotuaret me mobilje të vjetra e të bukura franceze, dhe aty ka tavolina të mbuluara me gajtanë (lidhëse) antike dhe me pëlhurë. Shitësit e luleve ju ftojnë të merrni nga tufat e tyre të luleve me ngjyrë të çelur. Ajri është i mbushur me aromë të sapunëve, të erëzave dhe të livandove; të gjitha këto të kultivuara në Provencë. A keni nevojë për një kapele dielli? A keni harruar peshqirin e plazhit? Zgjedhjet tuaja janë të pafundme.

Udhëtarët i mbushin çantat e tyre të shpinës me gjëra të shijshme për drekën e së Dielës: bukë ulliri, domate, proshutë, pjepër dhe sigurisht, një shishe vere vendore me ngjyrë roze. Në orën 1, gjithçka mbyllet dhe secili shkon në shtëpi. Pastaj, është koha për të gjetur një vend të freskët përreth lumit për një piknik perfekt në një ditë perfekte në Provencë.


Bangkoku, kryeqyteti i Tajlandës, është një qytet konstrastesh. Ndërtesat e larta të xhamit duken si në çdo qytet tjetër modern. Por prapa tyre, është një vend ku jeta nuk ka ndryshuar për më shumë se 100 vite – kanalet. E ndërtuar në vitin 1866 nga Mbreti i Tajlandës, këto kanale janë shtëpia e shumë tajlandezëve të cilët ende jetojnë dhe punojnë aty sot. Aty gjenden katër tregje lundruese përreth Bangkokut, dhe më i vjetri dhe më i njohuri është në qytetin Damonem Saduak.

Ky treg është i hapur çdo ditë prej orës 6:30 (në mëngjes). Më së mirë është të blihet herët dhe të lundrosh me TaksiVarkë (Pra, varkë taksi.) Pas orës 9 (në mëngjes), arrijnë autobusët me turistë, dhe ai vend është shumë i ngarkuar.

Është një vend i ngjyrshëm, i zhurmshëm dhe i mrekullueshëm. Gra të vjetra me kapela të mëdha ulen në varka të vogla, të mbushura me fryte tropikale dhe perime, lëng të freskët kokosi dhe me ushqim vendor. Nuk keni ngrënë mëngjes? Atëherë thjesht thirr një shitës për një tas me supë të nxehtë. Ai do t’a marrë atë nga shporeti në pjesën e prapme të varkës së tij!

Por, varkat nuk shesin vetëm ushqim. A do të doje një kapelë tradicionale? Një fustan mëndafshi? Një këmishë me lule? Atëherë vetëm thirr dhe bëj me gisht. Pas zhurmës dhe eksitimit nga tregu, vazhdoni nëpër kanal. Së shpejti do të shihni shtëpi nga druri, kopshte me dru dhe lule duke pluskuar në fshatërat rreth kanalit. Është një mënyrë e bukur e paqësore për të përfunduar udhëtimin tuaj.